Sakarya Üniversitesi Devlet Konservatuvarı bünyesinde sanatsal eğitimin akademik bir disiplin olarak yapılandırılması süreci 1997 yılında başlamıştır. Konservatuvarın eğitim-öğretim hayatına fiilen geçişi ise 2000-2001 akademik yılında kurulan Temel Bilimler Bölümü ile gerçekleşmiştir.
Öncü Rol: Temel Bilimler Bölümü, konservatuvarın ilk akademik birimi olarak, kurumun teorik ve teknik altyapısını tesis etmiştir. İlk eğitim yılında Özel Yetenek Sınavı ile kabul edilen 15 öğrenciyle yola çıkan bölüm, Türk müziği nazariyatı ve Batı müziği teorisini metodolojik bir bütünlük içinde sunmayı hedeflemiştir.
Akademik Misyon: Yaklaşık yirmi yıl boyunca konservatuvarın omurgasını oluşturan bu bölüm; yüksek estetik değerlere sahip, alan bilgisine hâkim ve çağdaş nitelikli sanatçı-bilim insanı yetiştirme gayesiyle faaliyetlerini sürdürmüştür.
2019 yılı itibarıyla SAÜ Devlet Konservatuvarı, küresel müzikolojideki paradigma değişimlerine ve akademik ihtisaslaşma ihtiyacına cevap vermek amacıyla köklü bir transformasyon sürecine girmiştir. Bu süreçte, Temel Bilimler Bölümü yerini daha spesifik bir araştırma odağına sahip olan Müzikoloji Bölümü’ne bırakmıştır.
Kurumsal Kuruluş: 2019 yılında Yükseköğretim Kurulu (YÖK) kararıyla Müzikoloji Anabilim Dalı resmi olarak kurulmuştur. Bölüm, 2020 yılı itibarıyla her yıl yaz aylarında düzenlenen Özel Yetenek Sınavları ile öğrenci kabulüne başlayarak eğitim hayatına yeni bir soluk getirmiştir.
Akademik Kadro: Güncel itibarıyla bölüm; 3 öğretim üyesi, 2 öğretim görevlisi ve 2 araştırma görevlisinden oluşan, toplam 7 kişilik yetkin bir akademik kadro ile eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetlerini yürütmektedir.
Eğitim Programı ve Müfredat Yapısı: 2019 yapılanmasıyla birlikte, müzikolojinin disiplinlerarası doğasına uygun, kapsamlı bir müfredat hayata geçirilmiştir. Lisans programı, öğrencinin entelektüel donanımını en üst seviyeye taşıyacak şekilde toplam 49 dersten oluşmaktadır:
36 Zorunlu Program Dersi: Müzikoloji metodolojisi ve temel kuramsal dersler.
9 Seçmeli Program Dersi: Alan uzmanlığına yönelik ihtisas dersleri.
4 YÖK Zorunlu Dersi: Temel akademik formasyon dersleri.
Kredi ve AKTS Dağılımı: Program, Avrupa Kredi Transfer Sistemi (ECTS) ile tam uyumlu olup toplam 131 yerel kredi ve 240 AKTS yüküne sahiptir.